Dzięki uprzejmości redakcji MORZA, w ostatnich sześciu numerach czasopisma ukazały się wspomnienia ludzi, których miałem w życiu szczęście i honor spotkać. Dzięki ich zaufaniu zanotowałem koleje morskiego rozdziału ich życia. Materiały te współtworzą w nas świadomość dziejów najnowszych. Dziejów!? Hm… Wszak osiemdziesiąt lat, które minęły od zakończenia wojny… to jakby jedno tylko życie.
W szufladach i kartonach mam więcej podobnych opowieści. Gdyby…
Jest styczeń 1943 roku. Tadeusz Piktel ma za sobą chrzest bojowy. Jest marynarzem. Służy na polskim okręcie. Po prawie dwóch latach wędrówki przez pół świata, dotarł do Anglii, by tam rozpocząć swój bój o wyzwolenie Ojczyzny. Ma przy sobie zdjęcie, które wręczył mu Ojciec, gdy rozstawali się na Łotwie, 2 listopada 1942 roku.
- Na odwrocie…
Tadeusz Piktel miał szesnaście lat, gdy… jesienią 1939 roku stał się człowiekiem dorosłym. Żołnierzem, dla którego najwyższym imperatywem była obrona Ojczyzny. Po wkroczeniu wojsk radzieckich, ruszył z Ojcem w kilkuletnią, morderczą drogę do polskiego wojska. Ale Tadeusz chciał służyć w Marynarce Wojennej. Przez Łotwę, Litwę, Kazachstan, Afrykę Południową dotarł do Anglii. Tam, niemalże z marszu…
Sierpień, 1984… Wtedy powstała pierwsza redakcja tego tekstu.
W klimacie ciągłej niepewności, po doświadczeniu stanu wojennego, przy gwałtownym, często pospiesznym i niekontrolowanym odkrywaniu dokumentów i… wspomnień. Wcześniej tekst taki nigdy nie mógłby się ukazać w prasie oficjalnej.
Dziś rano usłyszałem wiadomość, że wojska rosyjskie zajęły praktycznie wszystkie kluczowe miasta w rejonach Ukrainy, które są przedmiotem morderczej wojny.
I…
Ten fragment pamiętnika wprost przeraża…
Zaiste… piękny dziś poranek. 20 lipca 2024... To już chyba czwarty z rzędu…. Może piąty tak ciepły, słoneczny, błogi....
Hm… Nigdy wcześniej nie zwracałam uwagi na takie szczegóły. Kawa doskonale, mocno palona, parzy wargi, wyschnięte nocną projekcją koszmarów.
Wszystkie się rozpierzchły. Nawet najgorsze nie dotrwały do 05:50.
Na biurku – najnowszy numer, chciałoby…
Kilkadziesiąt stron grubego papieru kredowego. Dokument ponad wszelką wątpliwość autentyczny. Co nie znaczy, że Leon Janowski z ORP „Błyskawica” utrwalał w nim wydarzenia w chwili, gdy właśnie się działy. Krągłe litery to dowód na znajomość kaligrafii. W innym miejscu - wyrazy kreślone zamaszystym ruchem ręki, świadczą o pośpiechu piszącego. Styl niektórych wpisów sugeruje retrospektywę, inne…
Może 2-3 razy? Pierwszy – pamiętam – związany był z audycją o wigilii na morzu. Samotnik, non stop dookoła świata i dzień taki jak właśnie wigilia… Idealny rozmówca.
Rozmawiamy. Stawiam pytanie. Słyszę zdania krótkie, energiczne, pozbawione poezji…
Twardziel. Chłop o dłoni przywykłej do ciosu niż głaskania…
Może to moja immanentna cecha, może dopiero z upływem czasu nauczyłem się…
Po prostu, powiem, jak było…
Pan Redaktor Ryszard Bogunowicz (pracowaliśmy niezwykle blisko i nigdy nie byliśmy na ty choć Pan Ryszard nigdy nie zwracał się do mnie inaczej jak po imieniu). Nawzajem sobie szefowaliśmy, wyznawaliśmy – myślę – podobne zasady w rozumieniu i uprawianiu naszego zawodu. Ja naśladowałem Jego.
Po pierwsze, było Go słychać. Człowiek obdarzony przez…
Audycji tego cyklu było kilkanaście. Stankiewicz, Ziółkowski, Maciejewicz, Kosko, Borchardt, a także Rusiecki, pierwszy w wyzwolonej Polsce kapitan żeglugi wielkiej, Ciundziewicki, Ledóchowski - nie wszystkie teraz pamiętam. W latach 70. i 80. ubiegłego stulecia wielu słuchaczy pamiętało okres kształtowania się morskiego oblicza Polski, chętnie reagowali, uzupełniali moja wiedzę.
Mam wielką satysfakcję, że udało mi się…
Cykl: Dookoła świata - Cieśniny Duńskie
Cieśniny Duńskie
https://koszur.net/wp-content/uploads/2018/03/DOOKOŁA-ŚWIATA-CIEŚNINY-DUŃSKIE.mp3
Nie pamiętam, ile tych audycji udało się zrealizować. Raczej niewiele. Końcówka lat 70. Może rok 1980? Tuż przed stanem wojennym? No tak, bo teksty Paska czytał niedościgniony Mikołaj Müller.
Kapitanów można było wówczas jeszcze dość często spotykać w mieście. Dziwne? Tak, bo w tamtych latach polskie statki…