RZECZPOSPOLITA POLSKA – GALÁPAGOS (cz. 1.)
O Polsce, która szukała kolonii, topiąc palec w oceanach szkolnego globusa
SZAFA
Pani dr Jadwiga Titz-Kosko podeszła do regału wypełnionego książkami aż po sufit. Otworzyła jedną z bocznych szafek i wyjęła z niej opasłą teczkę, którą następnie położyła na stoliku.
Była to moja kolejna, nie pamiętam już która, wizyta w tej…
Dzięki uprzejmości redakcji MORZA, w ostatnich sześciu numerach czasopisma ukazały się wspomnienia ludzi, których miałem w życiu szczęście i honor spotkać. Dzięki ich zaufaniu zanotowałem koleje morskiego rozdziału ich życia. Materiały te współtworzą w nas świadomość dziejów najnowszych. Dziejów!? Hm… Wszak osiemdziesiąt lat, które minęły od zakończenia wojny… to jakby jedno tylko życie.
W szufladach i kartonach mam więcej podobnych opowieści. Gdyby…
Jest styczeń 1943 roku. Tadeusz Piktel ma za sobą chrzest bojowy. Jest marynarzem. Służy na polskim okręcie. Po prawie dwóch latach wędrówki przez pół świata, dotarł do Anglii, by tam rozpocząć swój bój o wyzwolenie Ojczyzny. Ma przy sobie zdjęcie, które wręczył mu Ojciec, gdy rozstawali się na Łotwie, 2 listopada 1942 roku.
- Na odwrocie…
Tadeusz Piktel miał szesnaście lat, gdy… jesienią 1939 roku stał się człowiekiem dorosłym. Żołnierzem, dla którego najwyższym imperatywem była obrona Ojczyzny. Po wkroczeniu wojsk radzieckich, ruszył z Ojcem w kilkuletnią, morderczą drogę do polskiego wojska. Ale Tadeusz chciał służyć w Marynarce Wojennej. Przez Łotwę, Litwę, Kazachstan, Afrykę Południową dotarł do Anglii. Tam, niemalże z marszu…
Sierpień, 1984… Wtedy powstała pierwsza redakcja tego tekstu.
W klimacie ciągłej niepewności, po doświadczeniu stanu wojennego, przy gwałtownym, często pospiesznym i niekontrolowanym odkrywaniu dokumentów i… wspomnień. Wcześniej tekst taki nigdy nie mógłby się ukazać w prasie oficjalnej.
Dziś rano usłyszałem wiadomość, że wojska rosyjskie zajęły praktycznie wszystkie kluczowe miasta w rejonach Ukrainy, które są przedmiotem morderczej wojny.
I…
Tajemnice pozostaną niewyjaśnione...
Mówi się: twardo stąpaj po ziemi.
A marynarz? Ten to ma szczęście! Ziemia bywa twarda, ale w gruncie rzeczy jest grząska i nierówna, pełno w niej dołów, uskoków i zakrętów. Pokład okrętu wojennego, w czasie akcji bojowej, w ucieczce przed torpedą lub w pościgu za u-bootem – jest twardy jak każda stal,…
Ten fragment pamiętnika wprost przeraża…
Zaiste… piękny dziś poranek. 20 lipca 2024... To już chyba czwarty z rzędu…. Może piąty tak ciepły, słoneczny, błogi....
Hm… Nigdy wcześniej nie zwracałam uwagi na takie szczegóły. Kawa doskonale, mocno palona, parzy wargi, wyschnięte nocną projekcją koszmarów.
Wszystkie się rozpierzchły. Nawet najgorsze nie dotrwały do 05:50.
Na biurku – najnowszy numer, chciałoby…
Kilkadziesiąt stron grubego papieru kredowego. Dokument ponad wszelką wątpliwość autentyczny. Co nie znaczy, że Leon Janowski z ORP „Błyskawica” utrwalał w nim wydarzenia w chwili, gdy właśnie się działy. Krągłe litery to dowód na znajomość kaligrafii. W innym miejscu - wyrazy kreślone zamaszystym ruchem ręki, świadczą o pośpiechu piszącego. Styl niektórych wpisów sugeruje retrospektywę, inne…
Otwieram stary karton, ten z literą T, jak Tczew. W środku - setki kartek, notatek, zdjęcia, wycinki prasowe. Nie sięgałem po nie od dwudziestu, może nawet więcej lat.
„Pierwsze wy nauciarze, pierwsze okrętniki”. Pamiętam, jak na zielonej niegdyś okładce skoroszytu zapisałem ten tytuł, zaczerpnięty z jednego z tczewskich kupletów.
Książka pod tym tytułem jeszcze się nie ukazała.…